Project "Wonen op water"

(uit Amsterdamse woonbotenkrant December 2002)
Projectvoorstel wonen op het water

In het programakkoord is voor 2003 een miljoen euro beschikbaar gesteld voor de uitvoering van het waterplan. Daarbij heeft het regelen van het wonen op het water een hoge prioriteit. Voorstel 350.000 euro voor wonen op het water en orde op het water, 450.000 euro voor de zorgtaak grondwater en 200.000 euro voor de uitwerking van het waterplan. Omdat de bevoegdheid voor beleid op het water bij de stadsdelen ligt is deelname van de stadsdelen een voorwaarde voor dit project. Deelname van SAC (Stadsdeel Amsterdam Centrum), Zeeburg, Noord, Zuideramstel, Westerpark, Oost/Watergraafsmeer en Oud West is in elk geval wenselijk. Op 5 september 2002 is een portefeuillehoudersoverleg wonen gepland waarin het projectvoorstel besproken wordt. Begroting projectorganisatie voor 2003: Projectmanager (20 uur per week) 100.000 euro, medewerkers en adviseur 135.000 euro, materiaal 65.000 euro. Totaal 300.000 euro.
Voor het beleidsterrein 'Wonen op het water' wordt een beleidsprogramma opgesteld dat uit een plan van aanpak en thematische projectplannen bestaat.

Aspecten van het woonbotenbeleid worden in de volgende vijf hoofdthema's geclusterd:
1. Ruimte voor wonen op het water
Nieuwe en alternatieve plaatsen voor woonboten (uitbreidingen, zo ja waar en hoe), bijzondere woonvormen (waterwoningen e.d.), grootstedelijke projecten, wachtlijsten, woon-/werkcombinaties, illegale woonboten.
2. Een stevig fundament
Woonlasten/-subsidies, precario of erfpacht, bestemmingsplannen, subsidies, vergunningbeleid.
3. Fraaie aanzichten
Welstandregels, architectuurbeleid, historisch schepenbeleid, vervanging, verbouwing en onderhoud van woonboten
4. Prettig wonen
Woonkwaliteit, onderhoudseisen, beheerzaken, gebruik walkant, nutsaansluitingen, riolering, overlast
5. Papieren tijgers
Automatiseringssysteem vergunningen, digitaal loket, duidelijke regels, inzichtelijke protocollen, heldere informatievoorziening klanten

BBA stuurt de projectorganisatie aan en stelt een projectbureau in. De projectorganisatie omvat:
1. Stuurgroep
Bewaakt het beleidsprogramma, de doelstellingen en de prestatieafspraken. Bestaande uit de wethouder Water centrale stad (voorzitter), de projectmanager van 'Wonen op het water' (secretaris), twee tot drie stadsdeelwethouders en de directeuren van BBA, DWR en Dienst Wonen
2. Projectgroep
Deze adviseert de stuurgroep en bestaat uit de projectmanager van 'Wonen op het water' (voorzitter), vertegenwoordigers van de stadsdelen en medewerkers van BBA, DWR en de SWD.
De woonbootorganisaties LWO, WAF en SBA zijn geen lid van de projectgroep, maar hebben wel toegang om hun expertise in te brengen en krijgen tijdig alle vergaderstukken.
3. Tijdelijke voorbereidingsgroep
Deze stelt een plan van aanpak op en bestaat uit dezelfde partijen als de projectgroep.
4. Thematische werkgroepen
Leveren in workshops input voor de projectplannen. Bestaan uit deskundigen en betrokkenen rondom een thema en stadsdeel- en gemeenteraadsleden.
5. Projectbureau
Voert het secretariaat voor de stuurgroep, ondersteunt de projectgroep en de thematische werkgroepen,

 

Commissie Stedelijke Ontwikkeling en Waterbeheer Datum: 28-08-2002
W.1 Bestuurlijk testament "Woonbotenbeleid op de politieke agenda voor de periode 2002-2006"
(Ter kennisgeving: Projectvoorstel wonen op het water)

 

WOW-nieuwsbrief december 2003

Nummers woonboten Het probleem rond de huisnummering van woonboten in Amsterdam is uiterlijk eind 2005 in alle stadsdelen opgelost. Door alle ligplaatsen van woonboten te voorzien van unieke nummers, in plaats van tegenover-nummers, zijn zowel TPG post als woonbootbewoners flink geholpen. Geo-Vastgoedinformatie heeft de taak op zich genomen om de voortgang van de vernummering in de stad te bewaken. Daarnaast zijn bindende regels vastgesteld voor de registratie van o.a. ligplaatsen van woonschepen in het Reglement Gemeentelijke Vastgoedregistratie.

De stadsdelen waar nog aanzienlijke aantallen huisnummers vernummerd moeten worden zijn Stadsdeel Centrum (750); stadsdeel Oud West en stadsdeel Noord (80). Stadsdeel Centrum streeft er naar om eind 2005 klaar te zijn. De stadsdelen Oud West, Noord en Oud Zuid verwachten in de eerste helft van 2004 de klus geklaard te hebben.

In Zeeburg; Bos en Lommer; Oost-Watergraafsmeer; Osdorp; Slotervaart en ZuiderAmstel hebben alle woonboten al unieke huisnummers. In Oud Zuid, Westerpark en Geuzenveld zijn er nog maar enkele woonboten met tegenover-nummers.

Het omnummeren verloopt niet altijd helemaal rimpelloos. Het is voorgekomen dat UPC de nieuwe huisnummers beschouwt als nieuwe aansluitingen. De Stadsdelen Centrum en Westerpark berekenen leges voor het omnummeren, dat vinden niet alle woonbootbewoners legitiem. Sommige stadsdelen willen een uniek nummer creëren door een letter achter het tegenover-nummer te plaatsen. Zij doen er verstandig aan daarvoor niet steeds dezelfde letter te kiezen i.v.m. privacy van de woonbootbewoners. Ook de I, J, O en de Q kunnen beter niet gebruikt worden, omdat ze teveel op een cijfer lijken.

Status Project Wonen op Water

Het plan van Aanpak vormt de leidraad voor de uitvoering van het Project Wonen op Water. In het plan staan 5 prioriteiten en een aantal korte acties beschreven. Met de uitvoering van de prioriteiten 'Meer en andere locaties', 'Betaling voor ligplaatsen' en 'Welstand' zijn grote vorderingen gemaakt. De deelnemers aan de werkgroepen van deze thema's hebben veel werk verzet, discussies gevoerd en zijn daarmee gekomen tot de volgende (voorlopige) resultaten:

Het resultaat van de themawerkgroep Meer en andere locaties, is een lijst met 'harde criteria' en 'aandachtspunten' voor woonbootlocaties. Harde criteria zijn punten waarop een plek beoordeeld kan worden m.b.t. de diepte en breedte van het water, het nautisch gebruik van het water en milieutechnische aspecten. Aandachtspunten zijn (politieke) beslissingen die gemaakt moeten worden als een locatie beoordeeld wordt. Bijvoorbeeld over wel of niet afmeren nabij monumenten, of over het wel of niet afmeren van een (eco)boot in een ecologische of industriële zone. Deze aandachtspuntenlijst vormt een handvat waarmee stadsdelen zelf (mogelijke) locaties kunnen beoordelen. Het Projectbureau Wonen op Water nodigt stadsdelen uit voor deelname aan een schouw. Waarbij het water en de oevers per stadsdeel kunnen worden beoordeeld aan de hand van de aandachtspuntenlijst.

Dat het wonen op water meerwaarde kan geven in het stadsbeeld, zal de presentatie van de artist-impressions en de computeranimatie uitwijzen. De presentatie is vanaf eind december beschikbaar.

De themagroep Betaling voor ligplaatsen heeft de opties voor erfpacht, precario en de aanlegovereenkomst met elkaar vergeleken. Het Projectbureau adviseert, op basis van dit onderzoek, het college van B&W te kiezen voor de aanlegovereenkomst. De notitie met dit advies zal eind 2003 in het college behandeld worden, in januari 2004 in de raadscommissie en is te gelijkertijd beschikbaar voor het portefeuillehoudersoverleg van de stadsdelen.

De leden van de werkgroep Welstand stellen een assortiment van welstandscriteria samen. Er zijn hoofdcategorieën benoemd, zoals 'vorm' waarbij concrete criteria worden benoemd. In het voorjaar van 2004 is de eindnotitie gereed.

Rond de thema's Beheer en Bestemmingsplannen starten in januari 2004 werkgroepen. Belangstelling om daaraan deel te nemen? Neem dan contact op met het Projectbureau Wonen op Water: 550 36 36 of mail: wonenopwater@binnenwaterbeheer.nl Excursie Groningen Nederlands meest noordelijk gelegen stad, Groningen, is op actieve wijze bezig met het oplossen van de problemen rond woonboten. Daarom is een groep van 35 ambtenaren, bewoners en projectbureauleden op 27 november aan een lange busreis naar Groningen begonnen mèt koffiebroodjes.

Veel thema's die in Amsterdam spelen zijn ook in Groningen een issue. Volgens Peter Langejan, projectleider Wonen op het Water in de Gemeente Groningen, wil men ook dat daar ligplaatsen in bestemmingsplannen worden opgenomen. Er zijn uniforme regels opgesteld maar het blijkt dat opstellers van bestemmingsplannen die regels niet toepassen. Daarom wordt nu overwogen een facetbestemmingsplan te maken.

Bij de Amsterdammers ontstaat al snel het beeld dat Groningen uitermate woonbootvriendelijk is: weinig of geen welstandseisen en kosteloos liggen op de ligplaats. Bovendien, zo zagen we tijdens de rondvaart over de Groningse stadsgracht, hebben verschillende (historische) woonschepen raampjes in de romp, iets dat in Amsterdam verboden is. Maar soms lijkt het dat het vrije Groningse beleid hetzelfde beeld oplevert als de pogingen van Amsterdam om echt welstandsbeleid te voeren.

De discussie over nieuwe ligplaatsen in Groningen is minder gecompliceerd dan in Amsterdam. Dit heeft vooral te maken met het beperkte aantal beschikbare locaties. Ook Groningen kent het probleem dat er wel de wens bestaat voor meer ruimte voor woonboten maar dat er altijd redenen zijn om die ruimte niet beschikbaar te stellen. Op dit moment is er een stevige discussie gaande over ligplaatsen in nieuwe uitleggebieden en welk soort boten of waterwoningen daar dan moet komen liggen.

Het aansluiten van woonboten op het riool is een Europese richtlijn die echter nauwelijks positieve gevolgen voor het milieu heeft en waarvan de uitvoering een zeer kostbare zaak zal zijn. Tussen Amsterdam en Groningen is wederzijds de intentie geuit dat er gezamenlijke actie ondernomen zal worden richting Den Haag of Brussel.

Tijdens de afsluitende bijeenkomst met bestuurders van het Woonschepen Comité Groningen op het prachtige sociëteitsschip 'De Witte Zwaan' is de verhouding tussen gemeente en bootbewoners aan de orde gekomen. In het verleden was de relatie tussen gemeente en bootbewoners slecht. Regelmatig organiseerden de bewoners acties om aandacht te vragen voor de problemen waarmee zij dagelijks te maken hadden. Het ging zelfs zo ver dat zij een woonboot plaatsten voor de ingang van het gemeentehuis op de Grote Markt. Maar na enkele toenaderingspogingen is de verhouding nu 'redelijk goed' te noemen. Dit heeft vooral te maken met de goede persoonlijke verstandhouding tussen bewoners en enkele gemeenteambtenaren. Het Woonschepen Comité verwijt de gemeente nog wel gebrek aan flexibiliteit, er lijkt soms sprake te zijn van bestuurlijke onwil of onduidelijkheid over plannen.

Al met al heeft de excursie naar Groningen duidelijk gemaakt dat Amsterdam niet de enige stad is die actief aandacht besteed aan oplossingen voor woonboten in de stad. De problemen komen voor een deel overeen maar de aanpak verschilt op sommige onderdelen.

Uit het op de terugreis door alle deelnemers ingevulde evaluatieformulier blijkt dat deze eerste Wonen op Water-excursie een succes is geweest. De lange reis is volgens alle deelnemers ruimschoots goedgemaakt door de interessante Groningse ervaringen en de onderlinge contacten.

Aankondiging Winterconferentie

Op 11 februari 2004 organiseert het projectbureau een winterconferentie. De vooraankondiging van deze conferentie wordt in december verstuurd en in januari volgt de officiële uitnodiging.

Welstand voor woonboten: Werk in uitvoering!

De themagroep Welstand werkt aan het einddocument: het assortiment welstandseisen. Er is nu twee keer proefgedraaid met het assortiment.

Stadsdeelambtenaren en anderen die met welstandseisen gaan werken konden twee middagen uitproberen of het naar tevredenheid werkt. Deze exercitie heeft natuurlijk weer geleid tot enige bijschaving.

Naar verwachting komt deze zomer de definitieve tekst van het assortiment gereed. Daarmee zal in een van de stadsdelen proef worden gedraaid. In het najaar kan dan de presentatie aan de stadsdelen worden voorbereid, zodat het assortiment als bouwpakket voor een welstandsbeleid voor woonboten voor alle stadsdelen komende winter beschikbaar is.

Betaling 'laatste gespreksronde'

Op 24 april heeft een delegatie van de Stuurgroep met o.m. wethouder Duco Stadig en stadsdeelportefeuillehouder Jan Hoek gesproken met een delegatie van de bewoners. Conclusie in dat gesprek is, dat de wethouder voor het zomerreces een voorstel in het college wil brengen. Daarbij moet worden aangegeven dat er ook 'sociale aanlegovereenkomsten'

mogelijk zijn voor mensen met lagere inkomens. Er zal ook worden bekeken of een dergelijke regeling mogelijk is voor schepen met historische of monumentale waarde.

Daarnaast moet in het voorstel worden aangegeven hoe het zit met de "wachtlijst". Dit is een van die 'historische heikele punten' uit het woonbootdossier. Er is lange tijd onduidelijkheid en discussie geweest:

is er een lijst? En wat is de waarde ervan?

Inmiddels is een concept notitie gemaakt waarin het bestaan van de wachtlijst onomwonden wordt bevestigd, maar ook wordt gesignaleerd dat de status niet helder is. Met woonbootbewoners wordt nu overlegd of een gezamenlijke beoordeling van de bestaande lijst mogelijk is en of we gezamenlijk een voorstel voor de toekomst kunnen maken.

Verplaatsingsprotocol

Woonboten hebben de schijn tegen, maar ze zijn niet gemakkelijk te verplaatsen. In stadsdeel Zeeburg overleggen ambtenaren en bewoners over een aanvaardbare regeling voor een aantal woonbootverplaatsingen. De praktijk wijst uit dat het veelal maatwerk is. De themagroep Locaties gebruikt de regeling van Zeeburg als voorbeeld bij het opstellen van een verplaatsingsprotocol. Ook de besluitvorming rond (gedwongen) verplaatsing is niet altijd even helder. Daarom werkt de themagroep Locaties aan een handig stappenplan voor een eenduidige besluitvormingsroute.

Stadsdeeloverleg Woonboten (SOW)

Er was een interessante agenda: het zoeken naar nieuwe woonbootlocaties, welstand voor woonboten (hoever zijn de stadsdelen?), de voortgang van het project Wonen op Water en uitwisselen van problemen rond de woonboot.

Slechts Osdorp, Noord en Bos en Lommer namen (enthousiast) deel aan het stadsdeeloverleg. Woonbotenbeleid is doorzetten, dus het volgende overleg willen we aanstaande oktober organiseren. Maar let wel: bij te weinig aanmeldingen geven wij het op!